ESHİM (Evde Sağlık Hizmeti İletişim Merkezi), Sağlık Bakanlığının 444 38 33 numaralı iletişim merkezidir ve evde sağlık başvurularını 08.00–22.00 saatleri arasında kabul eder. 2026 tarihli Evde Sağlık ve Palyatif Bakım Yönetmeliği'ne göre evde sağlık başvurusu ESHİM'in yanı sıra e-Nabız, doğrudan başvuru veya Bakanlığın belirlediği diğer araçlarla da yapılabilir. Başvuru hangi kanaldan gelirse gelsin, değerlendirme ve yönlendirme süreci aynı kurallara bağlıdır.
Bu yazı iki kitleye seslenir: evde sağlık hizmeti almak isteyen hasta ve yakınlarına başvuru yollarını anlatır; evde sağlık birimlerine ise farklı kanallardan gelen başvuruları nasıl karşılayacaklarına dair pratik bir bakış sunar.
Evde sağlık başvurusu hangi kanallardan yapılır?
Yönetmelik, başvuru kanallarını açıkça sayar. Her birinin kullanım durumu biraz farklıdır:
| Kanal | Kim kullanır? | Not |
|---|---|---|
| ESHİM (444 38 33) | Hasta, hasta yakını | 08.00–22.00 arasında başvuru kabul eder |
| e-Nabız | Hasta, hasta yakını | Dijital başvuru imkânı sunar |
| Doğrudan başvuru | Hasta, hasta yakını | Uygulama ayrıntısı için il sağlık müdürlüğüne danışılabilir |
| ESYS'ye entegre yazılımlar | Aile hekimleri, palyatif koordinasyon birimleri | Hekim tarafından başvuru oluşturulabilir |
| Bakanlığın belirlediği diğer araçlar | Duyurulan kullanıcı grupları | Güncel duyuruların takip edilmesi gerekir |
Aile hekimleri ve palyatif koordinasyon birimlerinin ESYS'ye entegre yazılımlar aracılığıyla başvuru oluşturabilmesi, özellikle hastasını yakından tanıyan hekimin süreci başlatabilmesi açısından önemlidir. ESYS kavramını merak ediyorsanız ESYS nedir sayfamıza bakabilirsiniz.
ESHİM üzerinden başvuru nasıl ilerler?
ESHİM, Bakanlığın iletişim merkezi olarak başvuruyu alır ve sisteme aktarır. Yönetmelik tüm görüşmelerin kaydedileceğini belirtir; dolayısıyla telefonla yapılan başvuru da kayıt altındadır. Başvurunun sonrasındaki adımlar diğer kanallarla aynıdır:
- Başvuru alınır. ESHİM, e-Nabız ya da diğer kanallardan gelen talep kayda geçer.
- Eş zamanlı iletim yapılır. İlk başvurular ESKOM'a ve aile hekimliğine aynı anda iletilir.
- Aile hekimliği yanıt verir. Aile hekimliği bir iş günü içinde yanıt vermezse başvuruyu ESKOM sonuçlandırır.
- Ön değerlendirme ve yönlendirme yapılır. ESKOM hizmet yöntemini belirler ve başvuruyu uygun birime yönlendirir.
- Başvuru sonuçlanır. ESKOM'a iletilen başvurular en geç üç gün içinde sonuçlanır.
- İlk ev ziyareti yapılır. Planlanan ilk ev ziyaretleri de aynı üç günlük süre içinde gerçekleştirilir.
Koordinasyon merkezinin bu süreçteki rolünü ESKOM nedir yazımızda ayrıntılı anlattık.
Başvuru yapmadan önce hasta yakınları neleri hazırlamalı?
Yönetmelik başvuru için belirli bir evrak listesi saymaz; ancak başvuruyu yapan kişinin bazı bilgileri hazır bulundurması görüşmeyi kolaylaştırır. Aşağıdaki liste genel bir öneridir, resmî bir zorunluluk listesi değildir:
- Hastanın kimlik bilgileri ve açık adresi, adres tarifine yardımcı olacak notlar.
- Hastanın bilinen hastalıkları, son hastane yatışı veya taburculuk bilgisi.
- Düzenli kullanılan ilaçların listesi.
- Evde kullanılan tıbbi cihazlar (örneğin oksijen cihazı, havalı yatak).
- İletişim kurulacak hasta yakınının adı ve telefon numarası.
- Hastanın neden evden çıkamadığına dair kısa bir açıklama: yatağa bağımlılık, cihaza bağımlılık ya da yaşlılığa bağlı erişim güçlüğü gibi.
Son madde önemlidir, çünkü yönetmelik evde sağlık hastasını cihaza, yatağa veya eve bağımlı ya da yaşlılığı nedeniyle erişimde güçlük yaşayan ve talebi uygun görülen kişi olarak tanımlar. Bu konuyu evde sağlık hastası kimdir yazısında ayrıca inceledik.
Evde sağlık birimleri farklı kanallardan gelen başvuruları nasıl karşılamalı?
Birim açısından başvurunun hangi kanaldan geldiği, sonrasında yapılacak işi değiştirmez; ancak kanal bilgisinin kaydı izlenebilirlik açısından değerlidir. Aşağıdaki uygulamalar, çok kanallı başvuruyu düzenli yönetmeye yardım eder:
- Başvuru kanalını ve tarihini hasta kaydına işleyin. Üç günlük süre takibi ve sonradan yapılacak raporlamalar bu bilgiye dayanır.
- Tekrarlayan başvuruları birleştirin. Aynı hasta için hem ESHİM'den hem doğrudan başvuru gelebilir; tek hasta kartında birleştirmek çift kayıt riskini azaltır.
- Hasta yakınının iletişim bilgisini ilk anda alın. İlk ziyaretin planlanması ve ziyaret planının paylaşılması için gereklidir.
- İlk ziyaret için ekibi hemen atayın. İlk ziyaret sorumlu tabip eşliğinde yapılmalıdır; tabibin takvimi bu nedenle kritik kaynaktır.
- Başvuru aşamasındaki görüşmeleri not edin. Kısa da olsa yazılı bir özet, ekip içinde bilgi kaybını önler.
Başvurudan sonra hasta ve yakınını ne bekler?
Başvuru uygun bulunduğunda ilk ev ziyareti sorumlu tabip eşliğinde yapılır. Bu ziyarette Ek-3 Değerlendirme Formu düzenlenir, ziyaret planı oluşturulur ve hasta yakınıyla paylaşılır. Ayrıca Hasta Hakları Yönetmeliği esas alınarak Ek-4 Bilgilendirme ve Rıza Formu doldurulur. Gerekli durumlarda yabancı dil veya işaret dili desteği, hasta ve yakını eğitimi gibi destek hizmetleri de sunulabilir.
Hizmet, hastanın durumuna göre sürekli ya da süreli olarak planlanır. İki hizmet türü arasındaki farkı sürekli ve süreli evde sağlık hizmeti yazımızda karşılaştırdık.
selfESYS başvurudan ilk ziyarete kadar nasıl yardımcı olur?
selfESYS'te hasta kaydı adres ve GPS konumu, hasta yakını, bağımlılık durumu, riskler ve KVKK onayıyla birlikte açılır. Kayıt açıldığı andan itibaren izlem takip ekranında ilk izlem için 24 saatlik geri sayım başlar ve süresi aşanlar ayrıca listelenir; bu, yönetmelikteki üç günlük sürenin rahatça karşılanması için birime erken uyarı sağlar. Başvuru ve Aydınlatılmış Onam formu sistemden yazdırılabilir ya da PDF veya Word olarak alınabilir.
İlk ziyaret takvimde planlandıktan sonra hasta yakını uygulaması, firmanın davet ettiği telefon numarasına SMS koduyla erişim verir. Aile ziyaret takvimini ve ziyaretin canlı durumunu buradan görebilir; ek ziyaret, saat değişikliği ya da soru için talep iletebilir. Tüm modüller için özellikler sayfasına göz atabilirsiniz.
Başvuru aşamasında en sık karşılaşılan sorunlar nelerdir?
Başvuru sürecinde yaşanan aksaklıkların önemli bir kısmı, bilgi eksikliğinden ya da iletişim kopukluğundan kaynaklanır. Birimlerin ve hasta yakınlarının sık karşılaştığı durumlar şunlardır:
- Eksik ya da yanlış adres: İlk ziyaretin gecikmesine yol açabilir. Adres tarifinin ve mümkünse konum bilgisinin ilk anda alınması bu riski azaltır.
- Ulaşılamayan hasta yakını: Ziyaret saatinin teyit edilememesi, ekibin boşa gitmesine neden olabilir. Birden fazla iletişim numarası almak işe yarar.
- Aynı hasta için birden fazla başvuru: Farklı aile bireylerinin farklı kanallardan başvurması çift kayıt yaratabilir.
- Beklentinin net olmaması: Hasta yakını hangi hizmetin ne zaman verileceğini bilmediğinde tekrar tekrar arama ihtiyacı doğar. Ziyaret planının yazılı olarak paylaşılması bu belirsizliği giderir.
Özet
ESHİM, Bakanlığın 444 38 33 numaralı evde sağlık iletişim merkezidir ve başvuruları 08.00–22.00 arasında kabul eder. Başvuru ayrıca e-Nabız, doğrudan başvuru, aile hekimlerinin ve palyatif koordinasyon birimlerinin entegre yazılımları veya Bakanlığın belirlediği diğer araçlarla yapılabilir. İlk başvurular ESKOM'a ve aile hekimliğine eş zamanlı iletilir; ESKOM'a giden başvurular en geç üç günde sonuçlanır ve ilk ev ziyareti de bu süre içinde yapılır.
Birim olarak başvuru ve ilk ziyaret sürecinizi tek ekranda yönetmek isterseniz demo talep edin ya da ücretsiz denemeyi başlatın.